پیپ در بازار فارکس چیست و چگونه خوانده می‌شود؟
پیپ (Pip)، مخفف عبارت Percentage in Point، واحد استاندارد اندازه‌گیری تغییر قیمت جفت‌ارزها است. برای مثال، اگر نرخ EUR/USD از 1.0800 به 1.0825 برسد، قیمت به‌اندازه 0.0025 یا 25 پیپ افزایش یافته است. معامله‌گران با همین واحد، فاصله قیمت ورود تا حد ضرر و حد سود را بیان می‌کنند.
پیپ لزوماً آخرین رقم اعشار قیمت نیست؛ پلتفرم‌های معاملاتی ممکن است قیمت را با دقت بیشتری نمایش دهند و تغییرات کوچک‌تر از یک پیپ را هم ثبت کنند. بنابراین، برای خواندن درست پیپ باید اندازه استاندارد آن در جفت‌ارز مورد نظر را بشناسید و صرفاً به آخرین رقم نمایش‌داده‌شده توجه نکنید.
جدول زیر اندازه پیپ و پیپت را در چند جفت‌ارز نشان می‌دهد:
| جفت‌ارز | اندازه یک پیپ | اندازه یک پیپت | نمونه افزایش یک پیپی |
|---|---|---|---|
| EUR/USD | 0.0001 | 0.00001 | از 1.08000 به 1.08010 |
| GBP/USD | 0.0001 | 0.00001 | از 1.27000 به 1.27010 |
| USD/JPY | 0.01 | 0.001 | از 150.000 به 150.010 |
پیپ میزان تغییر قیمت را نشان می‌دهد، اما سود یا زیان حاصل از این حرکت به حجم معامله بستگی دارد. برای محاسبه ارزش پولی هر پیپ، باید بدانید لات در فارکس چیست و تغییر حجم معامله چگونه ارزش هر پیپ را افزایش یا کاهش می‌دهد.
پیپت چیست و چه تفاوتی با پیپ دارد؟
پیپت (Pipette) یا پیپ کسری، برابر با یک‌دهم پیپ است؛ بنابراین هر 10 پیپت معادل 1 پیپ است. در بیشتر جفت‌ارزها مانند EUR/USD، تغییر یک واحد در رقم پنجم اعشار برابر با یک پیپت است. در جفت‌ارزهای ین مانند USD/JPY، پیپت در رقم سوم اعشار قرار دارد. برای مثال، حرکت EUR/USD از 1.08456 به 1.08457 برابر با 1 پیپت یا 0.1 پیپ است؛ اما حرکت از 1.08456 به 1.08466 برابر با 10 پیپت یا 1 پیپ کامل خواهد بود.
در USD/JPY نیز افزایش قیمت از 150.123 به 150.124، تغییر یک پیپتی محسوب می‌شود. نمایش پیپت، اندازه استاندارد پیپ را تغییر نمی‌دهد؛ فقط تغییرات کوچک‌تر قیمت را دقیق‌تر نشان می‌دهد. به همین دلیل، فاصله قیمت‌ها یا اسپرد می‌تواند کسری از یک پیپ باشد؛ مثلاً اسپرد 0.7 پیپی معادل 7 پیپت است.
تفاوت پیپ و پوینت در متاتریدر چیست؟
پوینت (Point) مقدار تغییر یک واحد در آخرین رقم اعشار قیمت نمایش‌داده‌شده در متاتریدر است. بنابراین اندازه پوینت به تعداد اعشار نماد بستگی دارد؛ اما اندازه استاندارد پیپ با تغییر تعداد اعشار عوض نمی‌شود.
برای مثال، در EUR/USD دو حالت وجود دارد:
- نمایش قیمت با 5 رقم اعشار، مانند 1.08456: هر پوینت برابر با 0.00001 و هر پیپ برابر با 0.0001 است؛ بنابراین 1 پیپ معادل 10 پوینت است.
- نمایش قیمت با 4 رقم اعشار، مانند 1.0845: هر پوینت برابر با 0.0001 است؛ بنابراین 1 پیپ با 1 پوینت برابر است.
در USD/JPY نیز اگر قیمت با 3 رقم اعشار نمایش داده شود، هر پیپ 10 پوینت است؛ در نمایش 2 رقم اعشاری، هر پیپ با یک پوینت برابری می‌کند. پس نباید نسبت 10 به 1 را برای همه نمادها و شیوه‌های نمایش قیمت به کار برد.
فرض کنید ابزاری فاصله حد ضرر را برحسب پوینت دریافت می‌کند. برای تعیین فاصله 20 پیپی در EUR/USD پنج‌رقمی، باید مقدار 200 پوینت وارد کنید؛ عدد 20 در همین ابزار فقط 2 پیپ فاصله ایجاد می‌کند. پیش از وارد کردن مقدار، بررسی کنید کادر موردنظر «سطح قیمت» می‌خواهد یا «فاصله برحسب پوینت».
| معیار | پیپ | پیپت | پوینت |
|---|---|---|---|
| تعریف | واحد استاندارد تغییر قیمت جفت‌ارز | یک‌دهم پیپ | واحد آخرین رقم اعشار در متاتریدر |
| EUR/USD پنج‌رقمی | 0.0001 | 0.00001 | 0.00001 |
| USD/JPY سه‌رقمی | 0.01 | 0.001 | 0.001 |
| رابطه در EUR/USD پنج‌رقمی | 1 پیپ | 10 پیپت = 1 پیپ | 10 پوینت = 1 پیپ |
| کاربرد | سنجش حرکت قیمت | سنجش تغییرات کسری | تنظیم فاصله در برخی ابزارهای معاملاتی |
در نمادهای چهاررقمی و دورقمی، هر پوینت ممکن است برابر با یک پیپ باشد؛ بنابراین نسبت پیپ به پوینت به تعداد اعشار نماد بستگی دارد.
نکته: پوینت با Tick Size لزوماً برابر نیست. پوینت به واحد نمایش قیمت مربوط است، اما Tick Size حداقل گام مجاز تغییر قیمت نماد را مشخص می‌کند. این دو مقدار را در مشخصات همان نماد بررسی کنید.
نحوه محاسبه پیپ در فارکس با مثال
برای محاسبه فاصله دو قیمت، اختلاف آن‌ها را بر اندازه پیپ جفت‌ارز تقسیم کنید. اگر فقط مقدار فاصله را می‌خواهید، جهت حرکت اهمیتی ندارد:
تعداد پیپ = قدرمطلق اختلاف دو قیمت ÷ اندازه پیپ
برای EUR/USD، حرکت از 1.0800 به 1.0835 به این صورت محاسبه می‌شود:
0.0035 ÷ 0.0001 = 35 پیپ
در USD/JPY، فاصله 150.20 تا 150.65 برابر است با:
0.45 ÷ 0.01 = 45 پیپ
برای مشخص کردن نتیجه معامله، جهت خرید یا فروش را هم در نظر بگیرید. در خرید، قیمت خروج منهای قیمت ورود و در فروش، قیمت ورود منهای قیمت خروج را بر اندازه پیپ تقسیم کنید. عدد مثبت حرکت به نفع معامله و عدد منفی حرکت خلاف آن را نشان می‌دهد.
مبنای نتیجه اجراشده، قیمت‌های واقعی ورود و خروج است. صرفاً مقایسه دو نقطه روی نمودار، هزینه اسپرد و شرایط اجرای سفارش شما را نشان نمی‌دهد.
ارزش هر پیپ در فارکس چند دلار است؟
ارزش پیپ یا Pip Value نشان می‌دهد یک پیپ حرکت قیمت، برای حجم مشخص چه مقدار سود یا زیان ایجاد می‌کند. ابتدا این مقدار را به ارز مظنه، یعنی ارز دوم جفت‌ارز، حساب کنید:
ارزش هر پیپ به ارز مظنه = اندازه پیپ × تعداد واحدهای ارز پایه در معامله
محاسبه ارزش پیپ در یورو دلار
در EUR/USD، با فرض قرارداد استاندارد 100,000 یورو برای هر لات، ارزش یک پیپ در معامله 1 لاتی برابر است با:
0.0001 × 100,000 = 10 USD
بنابراین هر پیپ در این حجم 10 دلار ارزش دارد. برای 0.1 لات، ارزش پیپ 1 دلار و برای 0.01 لات، 0.10 دلار است. این اعداد مربوط به همین جفت‌ارز و اندازه قرارداد هستند و نباید به تمام نمادها تعمیم داده شوند.
| حجم معامله | تعداد واحد EUR | ارزش هر پیپ |
|---|---|---|
| 0.01 لات | 1,000 | 0.10 دلار |
| 0.05 لات | 5,000 | 0.50 دلار |
| 0.1 لات | 10,000 | 1 دلار |
| 0.5 لات | 50,000 | 5 دلار |
| 1 لات | 100,000 | 10 دلار |
این مقادیر برای EUR/USD با قرارداد استاندارد 100,000 واحدی و حساب دلاری محاسبه شده‌اند؛ برای سایر جفت‌ارزها لزوماً یکسان نیستند.
محاسبه ارزش پیپ در جفت‌ارزهای ین و حساب غیردلاری
در USD/JPY با حجم 100,000 دلار، ارزش هر پیپ ابتدا 1,000 ین است. اگر نرخ تبدیل 150 ین برای هر دلار باشد، این مقدار تقریباً 6.67 دلار می‌شود. با تغییر نرخ تبدیل، معادل دلاری آن هم تغییر می‌کند. اگر ارز حساب با ارز مظنه متفاوت باشد، مقدار به‌دست‌آمده باید به ارز حساب تبدیل شود. پس «هر پیپ 10 دلار است» فقط با مشخص بودن نماد، حجم و شرایط تبدیل ارز معنا دارد.
وابستگی ارزش پیپ به اندازه موقعیت، دلیل تفاوت نتیجه پولی معاملات مشابه است. روش انتخاب حجم متناسب با زیان قابل تحمل در مقاله حجم معامله در فارکس چیست توضیح داده شده است.
مثال محاسبه ارزش پیپ در EUR/GBP
فرض کنید حجم معامله EUR/GBP برابر با 1 لات استاندارد (100,000 یورو) و نرخ فرضی GBP/USD برابر با 1.27 باشد. ارزش هر پیپ ابتدا به پوند محاسبه می‌شود:
0.0001 × 100,000 = 10 GBP
اگر حساب معاملاتی دلاری باشد، ارزش هر پیپ با نرخ تبدیل فرضی برابر خواهد بود با:
10 × 1.27 = 12.70 USD
بنابراین در این مثال، ارزش هر پیپ برای یک لات EUR/GBP معادل 12.70 دلار است. این مقدار با تغییر نرخ تبدیل GBP/USD تغییر می‌کند.
پیپ در محاسبه حد ضرر، حد سود و اسپرد چه کاربردی دارد؟
پیپ برای اندازه‌گیری فاصله قیمت ورود تا حد ضرر و حد سود و محاسبه اسپرد به کار می‌رود؛ در ادامه، کاربرد آن در هر مورد را با مثال توضیح می‌دهیم.
محاسبه فاصله حد ضرر برحسب پیپ
برای محاسبه فاصله حد ضرر، اختلاف قیمت ورود و سطح استاپ را بر اندازه پیپ جفت‌ارز تقسیم کنید. فرض کنید معامله خرید EUR/USD در قیمت 1.0800 باز شده و حد ضرر روی 1.0780 قرار دارد. با توجه به اندازه پیپ در این جفت‌ارز، فاصله استاپ چنین محاسبه می‌شود:
فاصله حد ضرر = (1.0800 − 1.0780) ÷ 0.0001 = 20 پیپ
اگر ارزش هر پیپ برای حجم انتخاب‌شده 1 دلار باشد، رسیدن قیمت به حد ضرر، با فرض اجرا در همان سطح، 20 دلار زیان ایجاد می‌کند. کمیسیون و لغزش احتمالی قیمت می‌توانند زیان نهایی را افزایش دهند.
در مدیریت ریسک در فارکس، این زیان پولی باید با بودجه ریسک هر معامله و مجموع ریسک موقعیت‌های باز مقایسه شود. فاصله کمتر استاپ به‌تنهایی نشانه ریسک پایین‌تر نیست؛ اگر حجم معامله زیاد باشد، حتی چند پیپ حرکت خلاف جهت نیز می‌تواند زیان قابل‌توجهی ایجاد کند.
محاسبه فاصله حد سود و نسبت ریسک به ریوارد
در ادامه مثال قبل، فرض کنید قیمت ورود به معامله خرید EUR/USD برابر با 1.0800 و حد سود روی 1.0840 باشد. فاصله ورود تا هدف، با تقسیم اختلاف این دو قیمت بر اندازه پیپ محاسبه می‌شود:
فاصله حد سود = (1.0840 − 1.0800) ÷ 0.0001 = 40 پیپ
با فرض ارزش 1 دلاری هر پیپ، سود هدف 40 دلار است. از آنجا که زیان برنامه‌ریزی‌شده در حد ضرر 20 دلار بود، نسبت ریسک به سود هدف، پیش از هزینه‌ها، برابر است با:
ریسک به سود هدف = 20:40 = 1:2
یعنی به‌ازای هر 1 دلار ریسک، 2 دلار سود هدف‌گذاری شده است. این نسبت احتمال رسیدن قیمت به حد سود را نشان نمی‌دهد و کمیسیون یا لغزش قیمت نیز می‌تواند نتیجه نهایی را تغییر دهد.
برای ارزیابی این رابطه، باید بدانید ریسک به ریوارد چیست و چرا بزرگ‌تر بودن سود هدف نسبت به زیان احتمالی، به‌تنهایی برای سنجش کیفیت معامله کافی نیست.
محاسبه اسپرد به پیپ
اسپرد فاصله Ask و Bid است. اگر Bid برابر با 1.08000 و Ask برابر با 1.08012 باشد، اسپرد 1.2 پیپ یا در نمایش پنج‌رقمی 12 پوینت است.
برای خرید معمولاً ورود با Ask و خروج با Bid انجام می‌شود؛ در فروش ترتیب برعکس است. اگر سود و زیان را از قیمت‌های واقعی اجرا محاسبه کرده‌اید، اثر اسپرد در آن‌ها وجود دارد و نباید دوباره همان هزینه را کم کنید. کمیسیون و هزینه نگهداری احتمالی جداگانه بررسی می‌شوند.
هشدار: حد ضرر عادی، قیمت اجرای دقیق را تضمین نمی‌کند. لغزش قیمت ممکن است فاصله خروج واقعی و زیان نهایی را نسبت به محاسبه اولیه تغییر دهد.
یک پیپ در طلا چند دلار است؟
ارزش دلاری هر پیپ در طلا به اندازه پیپ، حجم معامله و اندازه قرارداد بستگی دارد. ازآن‌جا که تعریف پیپ در XAUUSD میان بروکرها یکسان نیست، نمی‌توان یک مقدار ثابت را به همه معاملات طلا تعمیم داد. برای محاسبه درست، ابتدا مشخصات نماد را در پلتفرم خود بررسی کنید؛ سپس تغییر قیمت دلاری را با توجه به اندازه قرارداد و حجم معامله به سود یا زیان پولی تبدیل کنید.
| حجم معامله | ارزش حرکت ۱ دلاری طلا | ارزش حرکت ۳ دلاری |
|---|---|---|
| 0.01 لات | 1 دلار | 3 دلار |
| 0.1 لات | 10 دلار | 30 دلار |
| 0.5 لات | 50 دلار | 150 دلار |
| 1 لات | 100 دلار | 300 دلار |
محاسبات با فرض قرارداد 100 اونس برای هر لات و بدون احتساب هزینه معاملات انجام شده‌اند.
محاسبه سود و زیان طلا از تغییر قیمت
قیمت XAUUSD ارزش یک اونس تروا طلا به دلار آمریکا است. در قرارداد رایج 100 اونسی، یک لات طلا معادل 100 اونس است؛ بنابراین هر 1 دلار تغییر قیمت، برای 1 لات برابر با 100 دلار سود یا زیان است. برای مثال، اگر خرید 1 لات از 2,500 تا 2,503 اجرا شود، حرکت 3 دلاری قیمت برابر با 300 دلار سود پیش از کمیسیون و هزینه نگهداری است. برای فروش، افزایش قیمت به همین اندازه زیان ایجاد می‌کند. این محاسبه به فرض اندازه قرارداد 100 اونس وابسته است.
در مطلب نماد طلا در فارکس، ساختار XAUUSD و تفاوت نام‌های آن در پلتفرم توضیح داده شده است.
بررسی پیپ و مشخصات قرارداد طلا در متاتریدر
در نسخه دسکتاپ، از پنجره Market Watch روی نماد طلا راست‌کلیک و گزینه Specification را باز کنید. این اطلاعات را بخوانید:
- Digits: تعداد رقم‌های اعشار قیمت.
- Contract Size: اندازه قرارداد هر لات.
- Tick Size: حداقل گام تغییر قیمت.
- Tick Value: ارزش پولی یک تیک برای حجم مبنا.
- Profit Currency: ارز محاسبه سود و زیان نماد.
تعداد اعشار به‌تنهایی تعریف اصطلاح «پیپ طلا» را تعیین نمی‌کند. اگر ماشین‌حساب یا ابزار معاملاتی از پیپ استفاده می‌کند، اندازه پیپ تعریف‌شده در همان ابزار را هم بررسی کنید؛ در صورت ابهام، توضیح بروکر را بخواهید.
در تعیین حد ضرر برای ترید طلا، ابتدا فاصله قیمتی استاپ را مشخص و سپس اثر پولی آن را با اندازه قرارداد حساب کنید. اتکا به عبارت «استاپ چند پیپی» بدون مشخص بودن واحد می‌تواند نتیجه را تغییر دهد.
آیا موجودی حساب ارزش پیپ را تغییر می‌دهد؟
موجودی حساب به خودی خود ارزش پیپ را عوض نمی‌کند. اگر نماد، حجم و شرایط تبدیل ارز یکسان باشند، ارزش پیپ در حساب 100 دلاری و 10,000 دلاری برابر است؛ اما همان زیان، درصد متفاوتی از سرمایه را مصرف می‌کند.
هنگام معامله در فارکس با ۱۰۰ دلار، زیان 10 دلاری معادل از دست رفتن 10% سرمایه حساب است. بنابراین باید بررسی کنید که حتی با حداقل حجم مجاز، زیان احتمالی تا حد ضرر و هزینه‌های معامله با بودجه ریسک شما سازگار باشد. اهرم بالاتر نیز در حجم ثابت، ارزش هر پیپ یا زیان ناشی از حرکت قیمت را کاهش نمی‌دهد.
چک‌لیست محاسبه پیپ پیش از ثبت سفارش
برای کنترل محاسبات، این موارد را بررسی کنید:
- اندازه پیپ را متناسب با جفت‌ارز انتخاب کرده‌اید؟
- پیپ و پوینت نمایش‌داده‌شده در پلتفرم را تفکیک کرده‌اید؟
- ارزش پیپ برای حجم واقعی و ارز حساب محاسبه شده است؟
- فاصله ورود تا استاپ به مبلغ زیان تبدیل شده است؟
- اسپرد را دوبار از نتیجه کم نکرده‌اید؟
- برای طلا، اندازه قرارداد و واحد ابزار محاسباتی مشخص است؟
جمع‌بندی؛ محاسبه درست پیپ از واحد قیمت شروع می‌شود
برای پاسخ دقیق به این که پیپ در فارکس چیست، اندازه حرکت قیمت را از ارزش پولی آن جدا کنید. ابتدا واحد پیپ نماد، سپس فاصله دو قیمت و بعد ارزش آن برای حجم و ارز حساب را محاسبه کنید. در طلا، مشخصات قرارداد را مبنا بگذارید و تعریف پیپ را از روی تعداد اعشار حدس نزنید. برای تمرین، یک معامله دمو را از قیمت ورود تا خروج بررسی و نتیجه محاسبه را با گزارش پلتفرم مقایسه کنید.
